Shkruan: Fahri XHARRA

“ Edhe nënat tona Epirote kështu e benin kulaçin por e quanim “bugaca”?!  .Me pirun i benin ato shkallezime na prisnin një copë dhe pak djath dhe me vrap se na priste topi dhe shokët” , shkruante miku Aleko Kocifa

Në bugaca e gjeta një ndryshim me emrin pogaça. E fillova analizën për një fjalë të vjetër, shumë të vjetër pellazge-ilire dhe e kam arsyen e plotë

Duke kërkuar nëpër gjuhët e huaja e gjeta këtë :’ “The word pogača, a Serbian bread, comes from the latin focaccia, a flat bread. It came into Serbian as early as in the Middle Ages.” – Fjala pogaça thonë serbët , flitet për bukën serbe që emri  i rrjedhë nga italishtja “ focaccia “ dhe se kjy lloj i bukës erdhi tek serbët në Mesjetë .”

Shikoni edhe këtë fjali , serbet padashtas rrëshqain në gënjeshtrën e ture : “ Pogača also had a ritual meaning. Serbs used to invite guests to a wedding with bread and brandy (or wine) in a wooden canteen (buklija).” Pra, serbët e paskan pogaçen edhe  si ritual të mikëprtjes: kur  vjen mysafiri në dasëm- martesë iu ofrohet vëra ose rakija dhe pogaça e pjekur në  enën “ buklija” . BUKLIJA- e lexuat mire , enë aty ku piqet buka.  Pra, fjalë e gjetur tek autotoktonët dhe e për vetësuar.

E thash me vete,  kur romakët na erdhen këndej pari me latinishten e tyre ( gjuhë artifiaciale )  e gjetën buk`gacen , bukë e cila gatuhej dhe piqej me mijëra vjet para ardhjes së tyre. Ose t`a them ndryshe: edhe të parët e romakëve që ishim vetë ne , e quanin buk`gacë sepse piqej në të nxhetin e gacave dhe hirit ,  por duhej ndërruar dhe të latinsohej çdo fjalë e të parëve të tyre.