Shkruan: Anna HIDA

Ndërsa lexon librin e Prof. Fahri Xharrës , nuk ke si të mos magjepsësh në kërkimet që ai ka bërë , për të na e bërë sa më të qartë atë pjësë të historisë që fshihet akoma arkivave të botës ose është groposur diku , duke na e sjellë në ditët tona , jo për të bërë spëktakël , jo për të shitur mend se di ai o se jëmi popull i zgjedhur , thjeshtë për të korrigjuar e vënë në vënd padrejtësitë historike të bëra në kurriz të popullit tonë.

Në librin ë tij ai flet për një qytet të vogël afër Romës që quhet Albano dhë që në kohë të vjetra thërritej Alba Longa , që dhë vetë italianët nuk janë të qartë në prejardhjen ë këtij emri dhë qyteti .. Nuk dua të ndalem në shpjegimin e kësaj sepse po të lexojmë librine Fahri Xharrës e ka shpjeguar shumë bukur prejardhjen shqiptare , të këtyre qyteteve, por, ndërsa punoja në një arkiv për një temë , të lidhur me Shqipërinë dhe antikitetin e sajë gjëj këtë letër të ngelur diku në raftet e një arkivi në periferi të Romës dhë mbase isha e para që e shfletoja pas 400 vjëtësh.

Në këto tre figura ne shohim një letër të shkruar në latinisht, nga Ilius Savëllis o Giulio Savellis bir i nje familje te vjeter Romake. Kjo lëtër është shkruar në vitin 1672 dhë vëtë Princi tregon që është lindur në Albano dhe se ishtë Princ i Venafrios , Avezanos , Kardinal i kishës etj etj.. Në foto nuk duket aq mirë por në origjinal duket shumë mirë vula ë tij me shqiponjën dykrenarë . Persë kjo vulë pikërisht në duart e Princit të Albanos ? Të parët ë tij e përdornin sëpse e dinin origjinën e tyre shqiptare?
Në Itali sipas asaj që është e shkruar shqiponja dy krenarë hyri në këtë vënd për vullnet të Ferdinando D’Aragona ,bir i Alfonsit dhe ishin miq të ngushtë të Skënderbëut që ju gjendën njëri tjëtrit në vështirësi. Aragonët kishin një simpati të madhe për Skënderbeun sa dhe lejuan shumë qyteza që kishin prejardhje shqiptare të kishin në Stemat e vulat e tyrë shqiponjën dy krenare në rrespekt te prëjardhjes , prandaj këtë vulë e përdorte dhe pinjolli i shqiptarëve Giulio Savellis . Një Stemë pothuaj të njëjtë përdorin akoma sot në Piano dei Albanesi në Sicili , pasardhësit e Akejvë dhë te Moresë që vinin nga ato vendë ku flitej shqip e ku jetonin shqiptarë autokton , sepse ishte emblema e Paleologëve që u përdor prej tyre nga shëkulli i 13 deri më rënien e Moresë rreth vitit 1460.
Për të përforcuar dhe më shumë atë që shpesh thonë historianët tanë e në mënyrë të vëçantë prof Fahri Xharra që ne ishim edhe në Azi ne kohë të lashta na e përforcon më shumë këtë mendim Giusepe Gërola që shkruan :
“ Është e njohur në përgjithësi që shqiponja dykrenare takohet më shpesh në vendët e lindjes së mësdheut , që nga kohët e vjetra të cilat ishin dhë motivë dëkorimi që kishte dhë një domëthënie të veçantë simbolik o i përgjigjet rregullavë fetare. E gjejmë në monumentet e qytetërimit Hitita të Kapadoçias e përreth . Por dhe mund të thëmi se ishte Fernando dhe familja e tij ,ajo që shpërndau këtë emblemë nga lindja drejt perëndimit. ( Giusepe Gerola , L’aquila Bizantina ë L’Aquila imperiale a due teste , Estratti da l’FELIX, Ravena, 1934 fasci XLIII).
Të kthehemi nga nisëm që profesor Xharra kur thotë se edhe Albano dhe të gjithë qytet që fillojnë me Alba janë me origjinë të vjetër shqiptare ka shumë të drejtë sëpse janë vetë të bijtë e këtyre që janë përpjekur të ruajnë e tregojnë origjinën e tyre më anë të , një Steme, një Vule ose thjeshtë duke ruajtur emrin e vjetër të qyteteve të tyre.

Nusha Zhuba Hida , Itali
Doktore në Teori e Kërkim Shoqëror